Stronghold of Spuž – nova perspektiva Spuža

Spuž, znamenita tačka spajanja Bjelopavlića i Pipera i, za ,,vakta” Kraljevine Crne Gore, nekadašnji administrativni centar Brđanske nahije mjesto je koje krije brojna kulturno-istorijska blaga.

Jedno od njih je i Spuška tvrđava koja, iako simbol ovog kraja, prepuštena zubu vremena ,,zjapi” čekajući da se uruši.

Da inicijativa za njenu obnovu i valorizaciju postoji govori činjenica da je, sad već prošle godine, pokrenut projekat ,,The Stronghold of Spuž”, koji je okupio par momaka iz Spuža odlučnih u namjeri da ovaj poduhvat, konačno, započnu.

Ideja – sveukupni preporod Spuža

Kako nam je kazao jedan od inicijatora ovog projekta, Zoran Uskoković, inicijativa se rodila iz želje da se, kroz obnovu tvrđave, krene u ,,sveukupni i sveobuhvatni preporod Spuža na svim poljima”.

,,S obzirom na to da je ovaj projekat nastao iz velike ljubavi prema Spužu, sama ideja je, uopšteno, pokretačkog karaktera. Odnosno, želja i cilj su da se mobilišu i ujedine ljudi kako bi, između ostalog, skrenuli pažnju na probleme sa kojima se svakodnevno susrijećemo i kako bi, što uspješnije, odgovorili na njih. Krajnji cilj je valorizacija konkretnog projekta, tj. uređivanje Spuške glavice kao novog landmark-a našeg mjesta”, objašnjava za ,,Kombinat” Uskoković.

On smatra da su mještani Spuža, godinama unazad, marginalizovani od strane lokalne samouprave, kao i da su ovom mjestu prijeko potrebna kvalitetna rješenja, ali i ,,ljubav i želja da budemo lokal-patriote”.

,,Vizija je sledeća: najjači smo zajedno i jedino tako možemo da se izborimo za budućnost svih nas i našeg mjesta. Jedino zajedno možemo da sačuvamo rijeku Zetu i zaista je postavimo na njeno zasluženo mjesto; da pokušamo da sačuvamo i skrenemo pažnju javnosti na ostatke tvrđave, izgrađene početkom 18. vijeka – koji još uvijek odolijevaju – i na njihov istorijski značaj; da našu plodnu ravnicu ne pretvaramo u otrovanu industrijsku zonu; da u lokalnom parlamentu imamo ljude koji zastupaju interese našeg mjesta…”, priča Zoran.

Prema njegovim riječima, kao što je i očekivao, ova ideja je imala jako dobar odziv kod Spužana, jer ljudi ovog kraja ,,jesu zainteresovani za konkretne ideje i kreiranje rješenja koja su potrebna kako bi Spuž, sa svim svojim prirodnim ljepotama i istorijskim bogatstvom, dobio zasluženo mjesto u danilovgradskoj opštini”.

Opština ne mari za kulturno-istorijsko blago

Ovaj turistički menadžer iz Spuža, koji trenutno živi i radi u Dubaiju, problem vidi u Opštini Danilovgrad koja se Spuža sjeti ,,jedino onda kada se pripremaju izbori”. Tada se, kako kaže Uskoković, ,,svi napori ulože u farbanje mosta”.

,,Nažalost, Opština Danilovgrad nije svjesna niti zainteresovana za valorizaciju jednog ovakvog zdanja koje bi bilo svojevrstan generator i za ekonomski, i turistički, i privredni, i kulturni oporavak Spuža. Neprepoznavanje istorijskog značaja i potencijala tvrđave i bedema su zabrinjavajući. No, to je samo i isključivo neodgovorno ponašanje lokalne samouprave koja, u jednom ovakvom kulturno-istorijskom spomeniku, ne vidi ništa vrijedno značaja. Čak ni toliko da se, za početak, obezbijedi staza kojom bi se bezbijedno moglo doći do nje”, kaže on.

Zato mještani, onoliko koliko im skromne mogućnosti dozvoljavaju, vode računa o tome da barem put do Spuške tvrđave bude prohodan za sve zainteresovane posjetioce.

,,Tvrđava može i mora postati landmark našeg mjesta. Ona je fortifikacijsko remek djelo za koje se vezuju mnogobrojne legende – koje se prenose sa generacije na generaciju. Svuda u svijetu ovakva zdanja su centri okupljanja i razvoja naselja i gradova. Uz odgovarajuće održavanje, rasvjetu, šetalište… ponovo bi zaživjela i, konačno, zasijala punim sjajem što bi našem naselju omogućilo dalji razvitak i ekonomije, i privrede, i poljoprivrede i turizma… Od toga benefite bi osjetili svi – i građani i Opština”, navodi Uskoković.

Spuško ljeto

Sveopšte stanje u Spužu je, ocjenjuje naš sagovornik, letargično, deprimirajuće i ,,alarmantno mirno”. Jedino što je, poslednjih godina, i dalje održavalo ,,plamičak života” ovog naselja bilo je čuveno Spuško ljeto.

,,Ipak, ova tradicija – koja je trajala decenijama i koja je okupljala ljude iz svih krajeva Crne Gore – gdje su zabava i sport bile jasne poruke koje smo slali, ugašena je kao da nije ni postojala”, podsjeća on.

Iz tog razloga, zaključuje Uskoković, okupljanje grupa građana – u sklopu mjesnih zajednica i lokalnih inicijativa – uz podršku privatno-javnog sektora, jedino može doprinijeti razvoju gradova, sela i prigradskih naselja u Crnoj Gori.

Portal Kombinat