Selo bez puta

Zbog višegodišnjih problema sa devastiranom saobraćajnicom i negativnih posljedica intenzivne eksploatacije kamena u okolini sela Podglavice, grupa mještana ovog sela nadomak Spuž uputila je javno saopštenje kojim od Opština Danilovgrad i nadležnih institucija zahtijeva hitnu i potpunu rekonstrukciju puta kroz selo. Saopštenje prenosimo u cjelosti.

Mještani sela Podglavice nadomak Spuža zahtijevaju sigurnost, traže poštovanje i traže put kojim se može ići bez straha i stresa. Mondal, Maljat i Šišković uništavaju sve oko sebe, a ništa ne ulažu. Opština Danilovgrad brine o koncesionom profitu, a ne o svojim građanima. Koncesionari i privredni subjekti decenijama iznose milionske profite, opština takođe ubira milionske profite, a ne kane se dovesti put u funkcionalno stanje, kojim iznose iste te profite.

U selu Podglavice doveden je u pitanje opstanak stanovništva. Zagađena životna sredina, nepodnošljiva buka, kamena i cementna prašina, drobilična postrojenja, nesigurnost u saobraćaju, donedavne svakodnevne detonacije, ugrožene podzemne vode, nadzemne bujice i uništeni putevi – svemu tome zajednički imenitelj su kompanija Mondal industrija i dva rudnika arhitektonskog kamena Maljat Sone i Šišković Visočica.

Uz sve nedaće mještana dodatno zabrinjava očigledan manjak odgovornosti rukovodstva Opština Danilovgrad, čiji čelnici, zbog prihoda od koncesionih ugovora, svjesno žrtvuju zajednicu od oko 150 domaćinstava.

Međutim, povod za ovaj tekst jeste uništeni put, koji nije devastiran samo djelovanjem ova tri privredna subjekta, već i tokom izgradnje Martinićke saobraćajnice, kada je upravo put kroz Podglavice služio kao alternativna dionica za prolaz kamiona tegljača i teške građevinske mehanizacije. Tri kilometra asfalta, izgrađena sedamdesetih godina samodoprinosom građana, danas su gotovo potpuno uništena. Grubo devastiran asfaltni put kroz Podglavice više nije samo komunalni problem – to je pitanje bezbjednosti, dostojanstva i opstanka sela.

Godinama mještani upozoravaju da je saobraćajnica kroz Podglavice uništena višestruko prekomjernim opterećenjima teških kamiona i neadekvatnim održavanjem. Danas je taj put pun rupa, pukotina i propalog asfalta. Ipak, to, po svemu sudeći, ne zabrinjava opštinu koja planira da sa oko 130 hiljada eura „zakrpi“ najkritičnije dionice. Čak i ako do toga dođe, takav potez bio bi samo magla u očima mještana i privremeno, nedovoljno rješenje za put kojeg gotovo više i nema. Svaka kiša dodatno razara asfalt, svako mimoilaženje vozila postaje rizik, a svaki odlazak djece u školu i starijih do ambulante pretvara se u stres.

Ovo nije „kozmetički“ problem koji se može riješiti krpljenjem rupa. Ovo nije sanacija – ovo zahtijeva potpunu rekonstrukciju. Konstrukcija puta je sistemski oštećena. Djelimična sanacija, kakvu najavljuje Opština Danilovgrad, za mještane predstavlja samo privremeno, nedovoljno i neprihvatljivo rješenje – bačanje novca građana na kratkoročne zahvate koji ne mogu spriječiti dalje propadanje.

Mještani s pravom odbijaju takav pristup. Oni traže ono što im pripada: potpunu rekonstrukciju saobraćajnice – uklanjanje dotrajalog asfalta, sanaciju podloge, ojačavanje nosivog sloja i izgradnju kvalitetnih kanala za odvodnju. Rekonstrukciju dionice puta od Buruma do industrijskih subjekata u smislu izrade ivičnjaka, drenažnih kanala kako bi se izbjeglo iznošenje šuta i gradjevinskog materijala na sami put, parcijalno proširenje puta kako bi se mogli bezbjedno mimoilaziti teške gradjevinske mašine i kamioni. Sve manje od toga znači ignorisanje stvarnog stanja na terenu I omalovažavanje mještana.

Treba otvoreno reći: devastacija puta nije nastala sama od sebe. Nastala je zbog intenzivnog saobraćaja teških teretnih vozila i izostanka kontrole opterećenja. Ako je neko profitirao od takvog saobraćaja, to jesu isti ti privredni subjekti, kao i sama opština, a radi se o desetinama i desetnama miliona eura. Najmanje što se može učiniti jeste da se infrastruktura dovede u prvobitno, bezbjedno stanje, da bar mogu uredno i nesmetano da iznose te milione pošto selu ne ostavljaju drugo ništa.

Podglavice nijesu periferija bez glasa. To je selo ljudi koji plaćaju poreze, rade, školuju djecu i imaju neotuđivo pravo na funkcionalan i bezbjedan put. Svako odlaganje potpune rekonstrukcije povećava rizik od saobraćajnih nesreća i dodatnih troškova.

Zato je poruka predsjedniku opštine, predsjedniku skupštine i odbornicima jasna: ne krpljenje, već rekonstrukcija. Ne parcijalna, već trajna i kvalitetna rješenja. Vrijeme je da Opština Danilovgrad preuzme punu odgovornost i hitno započne potpunu obnovu puta kroz Podglavice, u skladu sa stručnim standardima i interesom građana, a ne logikom minimalnih ulaganja.
Podglavice traže sigurnost, traže poštovanje i traže put kojim se može normalno i bez straha ići – danas, a ne nakon neke nesreće koja je gotovo izvjesna ako put ostane ovakav.

Ukoliko nadležni ne preuzmu odgovornost, mještani su spremni da kroz građanski aktivizam insistiraju da se njihove zakonske obaveze konačno ispune.