Infrastrukturne inicijative u Danilovgradu: Predlozi građana i izazovi lokalne samouprave

Prošla godina donijela je značajne promene u infrastrukturi Opštine Danilovgrad, sa desetinama kilometara novog asfalta koji je obnovio puteve u različitim naseljima, uključujući Zagarač, Novo Selo, Goricu i Tomaševiće ali i brojna druga naselja. Ove inicijative iznenadile su stanovnike koji su obično navikli na slične radove tokom predizbornih kampanja ali su ove godine imali priliku vidjeti da se radovi mogu realizovati i u početnoj fazi mandata lokalne samouprave uz najave da će 2024. godina biti još produktivnija. Ipak, danilovgradska javnost često postavlja pitanje kako su odabrani putevi koji su prošli kroz proces sanacije i zašto su baš oni postavljeni kao prioritet.

Portal “Volim Danilovgrad” primio je značajan broj pritužbi od nezadovoljnih građana, koji su istakli da su mnogi zahtevi za asfaltiranjem puteva dostavljeni Opštini Danilovgrad, zajedno sa potpisima meštana, ali bez ikakvog povratnog odgovora od strane lokalne vlasti.

Mnogo je loše saobraćajne infrastrukture u Danilovgradu

Opština Danilovgrad odnosno Sekretarijat za komunalne poslove i saobraćaj u svojoj nadležnosti ima preko 380 kilometara puteva od čega lokalnih 97,3 km, a nekategorisanih sa formiranom kolovoznom površinom (asfaltirani, makadamski, itd) 287,5. km. Većina ovih puteva je dorasla za rekonstrukciju pa su očekivanja građana otud i opravdana. Ipak, Opština Danilovgrad je još uvijek jedinica lokalne samouprave koja grca u dugovima, koje je naslijedila od prethodnih vlasti. Nažalost dugovi nisu napravljeni za svrhu razvoja putne i druge infrastrukture, o čemu smo mogli čuti u intervju koji je ranije portal Volim Danilovgrad uradio sa predsjednikom Opštine Danilovgrad, Aleksandrom Grgurovićem. Tako da će mnogi od nas rekonstrukciju puta kojim dolaze do kuće morati da sačekaju.

Kako do rekonstrukcija?

Po osnovu sredstava raspoloživih prema Budžetu na godišnjem nivou se donosi Program uređenja prostora sa Programom urbane sanacije, kroz koji se planiraju investiciona ulaganja za tekuću godinu, saopštili su dalje u odgovorima.

Nedavno je završena javna rasprava o Nacrtu Program uređenja prostora opštine Danilovgrad za 2024. godinu sa Programom urbane sanacije u kojem se nisu mogle vidjeti dionice koje su planirane za rekonstrukciju ili asflatiranje. Za sjutra je zakazana Sjednica Skupštine opštine Danilovgrad na kojoj će se raspravljati o Programu uređenja prostora za 2024. godinu. 

U okviru Nacrta koji je spreman za sjutrašnju raspravu ne postoji lista puteva koji se planiraju realizovati ali u okviru izvještaja sa Javne rasprave navedeno je da je „vezano za zahtjeve zainteresovanih lica, održan sastanak sa Predsjednikom Opstine, kao i sa nadleznim Sluzbama i Sekretarijatima, kojom prilikom je odluceno da određeni dio sredstava predviđen Programom bude usmjeren na realizaciju gore pomenutih zahtjeva i to: radovi na putnoj infrastrukturi (MZ Slap, MZ Danilovgrad III, .. ), postavljanje kontejnera, sanacija Doma MZ, aktivnosti na ispitivanju ispravnosti vode od strane Instituta za javno zdravlje, predlog rješenja za kaptažu, rad na pripremi projektne dokumentacije za gradski park, stavljanje u funkciju česme u Grliću (MZ Danilovgrad l), postavljanje zaštitnih stubića na trotoaru (Spuž i Danilovgrad), stavljanje u funkciju tezgi na nekadašnjoj pijaci (MZ Spuž), izrada projekta za trotoar za dionicu starog puta Danilovgrad – Spuž, identifikacija prostorija svih Mjesnih zajednica na teritoriji opštine Danilovgrad, izrada projekta vodovoda za Podvrh (Prentina Glavica prema Spuzu).“

Osluškivanje potreba stočara, Predsjednik opštine u posjeti gazdinstvu u MZ Slap

Ovo je, u odnosu na sve prakse koje su postojale tokom vladavine DPS-a, pozitivan iskorak, gdje se potrebe zajednica uvažavaju i ulaze u dijelu planiranih aktivnosti. Ipak, učešće građana i mjesnih zajednica treba ojačati ali i pronaći dodatne mehanizme finansiranja infrastrukturnih projekata i održavanja postojeće infrastrukture. 

Građani i mjesne zajednice mogu koristiti mehanizme peticija, inicijativa što samostalno što organizovano u grupama. Javne rasprave kao jedan od mehanizama delegiraju se i Savjetima mjesnih zajednica, pa na sastancima Savjeta članovi mogu predlagati i definisati jasne zahtjeve koje će kasnije uputiti Opštini, kazali su nam iz Službe za odnose sa javnošću i protokol.

Kako bi građani i mjesne zajednice znali na koji način i kojom metodologijom se vrši prioritizacija puteva za izgradnju odnosno rekonstrukciju uputili smo pitanja lokalnoj samoupravi. Iz Službe za odnose sa javnošću i protokol su nam kazali da se prioriteti  postavljaju po osnovu dostavljenih zahtjeva, procjene stanja i oštećenosti puteva od strane Savjeta mjesnih zajednice, a u skladu sa raspoloživim sredstvima. U obzir se, između ostalog uzimaju kategorija, stanje puta, naseljenost i frekvencija saobraćaja, saopštili su iz Službe za odnose sa javnošću i protokol, prenoseći odgovore Sekretarijata za komunalne poslove i saobraćaj.

Ovu metodologiju, prema mišljenju mnogih, teško je pravedno sprovesti s obzirom na razuđenost stanovništva pa prema logici stvari rekonstrukcije kreću od urbanih jezgara Danilovgrada i Spuža ali i većih naselja kao što su Novo Selo, Bandići, Zagarač. Ekonomska opravdanost, stimulisanje turizma, poljoprivrede i podrške poljoprivrednim gazdinstvima trebali bi biti još neki od faktora za utvrđivanje prioriteta, smatraju Danilovgrađani.

Gotovo 400 kilometara puteva

Shodno Odluci o određivanju lokalnih puteva na području Opštine Danilovgrad, kao i Odluci o određivanju nekategorisanih puteva na području Opštine Danilovgrad, dužina lokalnih puteva je 97,3 km, a nekategorisanih sa formiranom kolovoznom površinom (asfaltirani, makadamski, itd) 287,5. km.

U 2024. godini u planu je rekonstrukcija, sanacija i asfaltiranje više putnih pravaca u Danilovgradu. Po isteku roka za žalbu potpisaće se ugovor sa izvođačem radova na rekonstrukciji Martinićkog puta, za koji je predložen rok završetka od 210 dana. Osim toga, predsjednik Opštine Danilovgrad, Aleksandar Grgurović, potpisao je ugovor u vrijednosti od milion eura sa Esminom Bećovićem, direktorom Uprave za kapitalne projekte što predstavlja temelj za dalje postupke u pogledu poboljšanja putne infrastrukture. Navedena sredstva planiraju se iskoristiti za adaptaciju puta ka Studenom, rekonstrukciju ulice Lazara Đurovića i dodatnu rekonstrukciju/sanaciju/asfaltiranje više lokalnih puteva.

Od strane Uprave za kapitalne projekte dobijena su sredstva u ukupnom iznosu od 1.410.000,00 €, koja su iskorišćena za izvođenje radova na izgradnji kružne raskrsnice kod Doma zdravlja i dodatno asfaltiranje puteva na teritoriji opštine (750.000 €); sanaciju dionice puta između Donjeg i Gornjeg Manastira Ostrog (160.000 €) i adaptaciju putnih pravaca u naseljima Bandići, Zagarač, Frijeska, Glavica i Đeđezi (600.000 €).
Takođe, od stane Ministarstva poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede su dobijena sredstva u iznosu od 55.000 € za sanaciju puta u naselju Pitoma loza, koja je i izvršena.

Uprava za saobraćaj završila je sanaciju dijela puta Čevo – Zagarač (1km), regionalni put R-23 na dionici Pažići – Glava Zete (1km).

Potrebno raditi na jačanju saradnje mjesnih zajednica i lokalne samouprave

Na kraju, čini se da Opština Danilovgrad ide u pravcu pozitivnih promjena u infrastrukturnim projektima, ali ostaje prostor za poboljšanja u procesima donošenja odluka i transparentnosti. Građani su ključni akteri u izgradnji zajednice i njihovo aktivno učešće u planiranju i sprovođenju infrastrukturnih projekata od vitalnog je značaja za stvaranje održivih i inkluzivnih ruralnih i urbanih sredina.

Kroz transparentnost u postupcima donošenja odluka, otvoren dijalog sa građanima i efikasno korišćenje resursa, Opština Danilovgrad može izgraditi infrastrukturu koja će odgovarati potrebama svih njenih stanovnika. Sveobuhvatan pristup koji uključuje ekonomske, socijalne i ekološke faktore treba da bude osnova za dalji razvoj i unapređenje lokalne zajednice. U krajnjem, cilj je stvaranje inkluzivnog i održivog okruženja koje će omogućiti prosperitet i dobrobit svih građana Opštine Danilovgrad.

Samodoprinos kao ključni korak ka unapređenju mjesnih zajednica